پادشاهی بوتان در حال بازسازی هسته‌ی چارچوب هویت دیجیتال خود بر بستر اتریوم (Ethereum) است.

این ابتکار که توسط «آیا میاگوچی» از بنیاد اتریوم تأیید شده، بخشی از برنامه‌ی گسترده‌ی این کشور هیمالیایی برای آزمایش فناوری‌های نوظهور است و نشان می‌دهد بلاکچین که زمانی فقط در معاملات و توکن‌ها کاربرد داشت، حالا در سطح زیرساخت‌های عمومی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

طبق گفته‌ی میاگوچی، این طرح باعث می‌شود تا سال ۲۰۲۶، حدود ۸۰۰ هزار شهروند بوتان صاحب یک هویت دیجیتال قابل‌تأیید و ایمن بر بستر بلاکچین شوند که خودشان مستقیماً از طریق دستگاه‌هایشان کنترلش می‌کنند.

این حرکت نشان‌دهنده‌ی تکامل سریع برنامه‌ی هویت دیجیتال بوتان از سال ۲۰۲۳ تاکنون است.

در ابتدا، پروژه‌ی «هویت دیجیتال ملی» با ثبت نمادین شاهزاده سلطنتی (The Gyalsey) آغاز شد؛ حرکتی نمادین برای ورود بوتان به عصر دیجیتال. نسخه‌ی اول این سیستم روی Hyperledger اجرا می‌شد؛ یک بلاکچین مجوزدار که برای پروژه‌های سازمانی طراحی شده است.

اما در سال ۲۰۲۴، دولت بوتان به دلیل کارمزد پایین‌تر و استفاده از فناوری Zero-Knowledge Proofs (اثبات بدون افشا) که امکان تأیید هویت بدون نمایش داده‌های شخصی را می‌دهد، به Polygon مهاجرت کرد.

با این حال، تنها پس از یک سال، مقامات تصمیم گرفتند به اتریوم منتقل شوند، زیرا این شبکه غیرمتمرکزترین و امن‌ترین بلاکچین موجود است.

«جیگمه تنزینگ»، دبیر آژانس فناوری دولت بوتان گفت:

«اتریوم یکی از غیرمتمرکزترین بلاکچین‌های جهان است و عملاً در برابر هرگونه اختلال مقاوم است. این انتقال امنیت و پایداری هویت دیجیتال ما را تضمین می‌کند.»

چرا اتریوم و چرا حالا؟

حرکت بوتان بازتابی از نگرانی جهانی نسبت به سرقت هویت دیجیتال است.

طبق داده‌های بانک جهانی (ID4D)، حدود ۸۵۰ میلیون نفر در جهان هیچ نوع شناسایی رسمی ندارند و بیش از ۳.۳ میلیارد نفر فاقد سوابق دیجیتال قابل‌تأیید هستند. این مسئله بسیاری را از دسترسی به خدمات مالی و عمومی محروم کرده است.

دولت‌ها تاکنون سعی کرده‌اند این مشکل را با پایگاه‌های داده‌ی متمرکز حل کنند، اما این سیستم‌ها هم پرهزینه‌اند و هم آسیب‌پذیر در برابر نفوذ و نشت داده‌ها.

در ایالات متحده، ۲۲٪ از آمریکایی‌ها قربانی سرقت هویت شده‌اند و در سال ۲۰۲۳ کمیسیون فدرال تجارت (FTC) بیش از یک میلیون شکایت ثبت کرده است. این سرقت‌ها به‌ویژه سالمندان را هدف قرار داده و بیش از ۱۰ میلیارد دلار ضرر به همراه داشته‌اند.

بوتان اما مدل را معکوس کرده است: به‌جای اینکه داده‌ها در یک مرکز متمرکز نگهداری شوند، خود شهروندان مالک و کنترل‌کننده‌ی داده‌های شناسایی خود هستند.

میاگوچی فاش کرد که نسخه‌ی جدید NDI بر اساس معماری Self-Sovereign Identity (هویت خودمختار) ساخته می‌شود که از شناسه‌های غیرمتمرکز (DID) و اعتبارنامه‌های قابل‌تأیید (VC) استفاده می‌کند.

در این مدل، هر شهروند بوتان یک کیف پول رمزنگاری‌شده روی تلفن همراه خود خواهد داشت که اطلاعاتی مانند تاریخ تولد، آدرس یا مدارک تحصیلی در آن ذخیره می‌شود. این داده‌ها با استفاده از اثبات‌های رمزنگاری‌شده تأیید می‌شوند.

این تغییر، هزینه‌ی اجرای برنامه‌های هویت دیجیتال را به‌شدت کاهش می‌دهد. برآورد بانک جهانی نشان می‌دهد سیستم‌های سنتی بین ۵ تا ۱۰ دلار به ازای هر کاربر در سال هزینه دارند، در حالی که مدل بلاکچینی بوتان می‌تواند این رقم را به کمتر از ۱ دلار برساند.

در سطح جهانی نیز روند مشابهی در حال رشد است. برای مثال، صندوق بازنشستگی کارکنان سازمان ملل (UNJSPF) به‌تازگی یک سیستم تأیید هویت بلاکچینی برای ۷۰ هزار ذی‌نفع در ۱۹۰ کشور راه‌اندازی کرده که منجر به:

• کاهش ۴۰٪ در حجم کاغذبازی

• ۹۵٪ کاهش در هزینه‌های بایگانی

• و تقریباً ۱۰۰٪ پذیرش دیجیتال کاربران شده است.

بوتان هدفی مشابه دارد، اما در مقیاس ملی.

مزیت این اقدام برای اتریوم

اگر این پروژه موفق شود، بوتان یکی از اولین کشورهایی خواهد بود که نشان می‌دهد زیرساخت‌های ملی را می‌توان بر بستر یک شبکه‌ی عمومی و غیرمتمرکز مانند اتریوم ساخت.

میاگوچی گفت:

«این دستاورد نه تنها موفقیتی ملی، بلکه گامی جهانی به‌سوی آینده‌ای بازتر و امن‌تر در دنیای دیجیتال است.»

علاوه بر این، این پروژه می‌تواند یک پیروزی قدرت نرم برای اتریوم باشد، چراکه جایگاه آن را به‌عنوان لایه‌ی اصلی تسویه برای پول و داده‌ها تقویت می‌کند.

سهم بازار اتریوم در دارایی‌های توکنیزه‌شده

همچنین، این حرکت می‌تواند روند توکنیزه شدن دارایی‌های واقعی (RWA) مانند اسناد زمین، مدارک تحصیلی و مجوزهای حرفه‌ای را سرعت بخشد — حوزه‌ای که اتریوم در آن پیشتاز است و ۶۲٪ از کل دارایی‌های توکنیزه‌شده جهان روی این بلاکچین قرار دارند.