پلتفرم پامپ‌فان (Pump.fun) یکی از شناخته‌شده‌ترین بسترهای ساخت و معامله میم‌کوین‌ها در شبکه سولانا است؛ اما یک تحقیق جدید نشان می‌دهد که سودهای چندمیلیون‌دلاری ثبت‌شده در برخی کیف پول‌های این پلتفرم، لزوماً حاصل معاملات واقعی نیستند.

بررسی شرکت تحلیل بلاک‌چین Bitquery که در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶ منتشر شد، ۳٬۱۷۰ موقعیت معاملاتی با سود گزارش‌شده حداقل ۱۰۰ هزار دلار را بررسی کرد. مجموع سود ثبت‌شده این موقعیت‌ها به حدود ۷۵۲.۵ میلیون دلار می‌رسید؛ بااین‌حال، تنها ۲۶ درصد از این رقم، معادل حدود ۱۹۳.۹ میلیون دلار، با معیارهای تحقیق به‌عنوان سود حاصل از خریدوفروش واقعی شناسایی شد.

سودهای میلیون‌دلاری از کجا آمده‌اند؟

طبق این تحقیق، سه الگوی اصلی باعث شده‌اند برخی کیف پول‌ها در رتبه‌بندی‌های سودآوری عملکردی بسیار بهتر از واقعیت نشان دهند:

• انتقال رایگان توکن: حدود ۵۱ درصد از سودهای بررسی‌شده به کیف پول‌هایی مربوط بود که توکن‌های خود را از آدرس‌های دیگر دریافت کرده بودند و سپس آن‌ها را فروختند. در چنین شرایطی، کیف پول فروشنده ممکن است هزینه خریدی ثبت نکرده باشد و سود آن بیش از واقعیت به نظر برسد.

• معاملات هماهنگ یا صوری: حدود ۱۳ درصد از سودها با الگویی سازگار بود که در آن فروشنده و خریدار ارتباط مالی مستقیم داشتند؛ برای مثال، یک کیف پول پیش‌تر به کیف پول خریدار پول منتقل کرده بود.

• موارد نامشخص: حدود ۱۰ درصد از سودهای گزارش‌شده را نمی‌شد با اطمینان در دسته معاملات واقعی یا الگوهای مشکوک قرار داد.

   

چگونه یک سود ۴.۹ میلیون دلاری ساخته شد؟

یکی از نمونه‌های تحقیق مربوط به توکن Arena بود. یک کیف پول تنها حدود ۴٬۲۲۳ دلار هزینه کرد و بعداً نزدیک به ۴.۹۲ میلیون دلار از فروش توکن به دست آورد؛ رقمی که در نگاه اول یک معامله استثنایی به نظر می‌رسد.

اما بررسی تراکنش‌ها نشان داد یک کیف پول دیگر، هنگام فروش توکن‌ها، حدود ۹۹ درصد خریدها را انجام داده بود. همچنین، کیف پول فروشنده در دو روز پیش از معامله بیش از ۱.۴ میلیون دلار به خریدار منتقل کرده بود.

این ارتباط مالی باعث شد پژوهشگران احتمال دهند که سود ثبت‌شده حاصل یک معامله عادی میان خریداران مستقل نبوده است. در چنین الگویی، خریدوفروش میان کیف پول‌های مرتبط می‌تواند سابقه سودآوری چشمگیری بسازد، بدون آنکه همان نتیجه برای معامله‌گران بیرونی قابل تکرار باشد.

چرا کپی‌تریدینگ ممکن است زیان‌ده شود؟

بعضی معامله‌گران از ابزارهایی استفاده می‌کنند که خریدوفروش کیف پول‌های موفق را به‌صورت خودکار کپی می‌کنند. مشکل زمانی ایجاد می‌شود که کیف پول موردنظر، توکن را از آدرس دیگری دریافت کرده باشد، نه اینکه آن را در بازار خریده باشد.

در این حالت، سیستم کپی‌تریدینگ ممکن است فقط فروش سودآور را ببیند، درحالی‌که سیگنال خریدی برای ورود در همان قیمت وجود نداشته است. حتی اگر خرید واقعی انجام شده باشد، تأخیر در اجرای سفارش، کارمزد، لغزش قیمت و نقدینگی پایین می‌تواند سود دنبال‌کننده را کاهش دهد.

پژوهش Bitquery بازده واقعی کاربران کپی‌تریدینگ را اندازه‌گیری نکرده است؛ بنابراین نمی‌توان گفت دنبال‌کنندگان دقیقاً چه میزان زیان کرده‌اند. نتیجه اصلی تحقیق این است که سود ثبت‌شده در رتبه‌بندی کیف پول‌ها، لزوماً سودی نیست که دیگران بتوانند تکرار کنند.

چطور سود واقعی را از سود مشکوک تشخیص دهیم؟

پیش از کپی‌کردن معاملات یک کیف پول، بهتر است چند نکته بررسی شود:

• آیا کیف پول واقعاً توکن را خریده یا آن را از آدرس دیگری دریافت کرده است؟

• آیا بخش عمده خریدها توسط یک آدرس مشخص انجام شده است؟

• آیا میان فروشنده، خریدار و سازنده توکن انتقال مستقیم دارایی وجود دارد؟

• آیا استخر معاملاتی نقدینگی کافی داشته است؟

این نشانه‌ها به‌تنهایی اثبات‌کننده تخلف نیستند؛ انتقال توکن میان کیف پول‌های متعلق به یک سرمایه‌گذار نیز ممکن است دلایل عادی داشته باشد. بااین‌حال، بررسی آن‌ها می‌تواند از اعتماد بی‌دلیل به آمار سودآوری جلوگیری کند.